ҚОЙ БРУЦЕЛЛЕЗІН БАКТЕРИОЛОГИЯЛЫҚ ӘДІСПЕН БАЛАУ
DOI:
https://doi.org/10.52578/2305-9397-2025-3-1-215-223Ключевые слова:
brucellosis, strains, identification of brucella, abortion, bacteriological studies.Аннотация
Бруцеллезге қарсы шаралар жүйесіндегі маңызды буындардың бірі диагностика болып табылады. Жануарлар бруцеллезінің диагностикасында, аурудың қоздырғышының типтік бөлінуін анықтау, бөлініп алынған бруцелла изоляттарының мұражай штамдарымен салыстырғанда иммунобиологиялық қасиеттерін зерттеу өзекті болып табылады.
Жануарлар мен адам бруцеллезі ҚР-ның көптеген жерлерінде жиі кездеседі. Әртүрлі эпизоотиялық ошақтардағы бруцеллез инфекциясының ерекшеліктері бруцеллалардың қасиеттеріне байланысты, сондықтан қолайсыз пункттерде ауру жануарлардың патологиялық материалында бруцеллез қоздырғышының болуына бактериологиялық зерттеу жүргізу қажет, одан әрі бөлінген бактерия өсіндерін сәйкестендіру, саралау жұмыстары жүргізілуі керек.
Жамбыл және Батыс Қазақстан облыстарының қолайсыз шаруашылықтарынан әкелінген түсік тастаған қойлардағы патологиялық материалды бактериологиялық және серологиялық зерттеу нәтижелері осы мақалада келтірілген.
Бактериологиялық, биологиялық және серологиялық зерттеулердің нәтижелері, сондай - ақ өсінділердің уыттылығын анықтау бруцеллезді нақты балауға мүмкіндік берді. Жүргізілген, өсіндерді жіктеп сәйкестендіру нәтижесінде Жамбыл және Батыс Қазақстан облыстарындағы қой түсігінен бөлінген бруцеллалардың эпизоотиялық штаммдары В. мelitensis-ке жатқызылды және оған микробиологиялық паспорт толтырылып, одан әрі Республикалық микроорганизмдер коллекциясына сақтауға өткізілді. Зерттеу негізінде бруцеллалардың эпизоотиялық штамдары оқшауланып, бруцеллездің пайда болу себебі анықталды.
Библиографические ссылки
Вершилова, П. А. Бруцеллез [Текст] / П. А. Вершилова. – М.: Медицина, 1972. – 420 с.
Студенцов, К. П. Бруцеллез животных [Текст] / К. П. Студенцов. – Алма-Ата : Кайнар, 1975. – 238 с.
Искандаров, М. И. Бруцеллез животных в России: эпизоотологические особенности и совершенствование специфической профилактики: автореф. дис. ... д-ра вет. наук: 06.02.02 /
М. И. Искандаров. – М., 2012. – 45 с.
Абуталип, А. А. Эпизоотическая ситуация по бруцеллезу с/х животных в Республике Казахстан [Текст] / А. А. Абуталип // Материалы междунар. конф., посвященной 80-летию Самарской НИВС Россельхозакадемии. – Самара, 2009. – С. 7–11.
Иванов, Н. П. Бруцеллез животных и меры борьбы с ним [Текст] / Н. П. Иванов. – Алматы, 2007. – 50 с.
Ran, X. Brucellosis seroprevalence in dairy cattle in China during 2008–2018: A systematic review and meta-analysis [Text] / X. Ran [et al.] // Acta Trop. – 2019. – Vol. 189. – P. 117–123. doi: 10.1016/j.actatropica.2018.10.002.
Иванов, Н. П. Противоэпизоотические мероприятия при бруцеллезе [Текст] /
Н. П. Иванов // Научные и практические основы борьбы с бруцеллезом животных : материалы междунар. науч.-практ. конф. – Алматы, 2014. – С. 145–153.
Косилов, И. А. Бруцеллез сельскохозяйственных животных [Текст] / И. А. Косилов. – Новосибирск, 1999. – 344 с.
Gwida, M. Brucellosis – regionally emerging zoonotic disease? [Text] / M. Gwida [et al.] // Croat. Med. J. – 2010. – Vol. 51, № 4. – P. 289–295. doi: 10.3325/cmj.2010.51.289.
Robaj, A. Infectious Abortions in Small Ruminants: Challenges for Diagnosis and Public Health [Text] / A. Robaj [et al.] // Vector Borne Zoonotic Dis. – 2021. – Vol. 21, № 6. – P. 475–477. doi: 10.1089/vbz.2020.2731.
Edao, B. M. Brucellosis in the Addis Ababa dairy cattle: the myths and the realities [Text] / B. M. Edao [et al.] // BMC Vet. Res. – 2018. – Vol. 14, № 1. – P. 396. doi: 10.1186 /s12917-018-1709-4.
Wakjira, B. S. Animal Brucellosis: Seropositivity rates, Isolation and Molecular Detection in Southern and Central Ethiopia [Text] / B. S. Wakjira [et al.] // Vet. Med. (Auckl). – 2022. – Vol. 13. – P. 201–211. doi: 10.2147/VMRR.S372455.
Godfroid, J. Diagnosis of brucellosis in livestock and wildlife [Text] / J. Godfroid [et al.] // Croat. Med. J. – 2010. – Vol. 51, № 4. – P. 296–305. doi: 10.3325/cmj.2010.51.296.
Moriyón, I. Brucellosis and One Health: Inherited and Future Challenges [Text] / I. Moriyón [et al.] // Microorganisms. – 2023. – Vol. 11, № 8. – P. 2070. doi: 10.3390/microorganisms11082070.
Brangsch, H. Genotype diversity of brucellosis agents isolated from humans and animals in Greece based on whole-genome sequencing [Text] / H. Brangsch [et al.] // BMC Infect. Dis. – 2023. – Vol. 23, № 1. – P. 529. doi: 10.1186/s12879-023-08518-z.
Нусупов, Р. К. Оценка эпизоотического надзора за бруцеллёзом сельскохозяйственных животных в Казахстане [Текст] / Р. К. Нусупов // Ізденістер, нəтижелер – Исследования, результаты. – 2018. – № 1 (77). – С. 82–88.
FAO/WHO Expert Committee on Brucellosis. Fifth Report. – WHO Tech. Rep. Ser., 1969.
Хоулт, Д. Определитель бактерий Берджи [Текст] / Д. Хоулт [и др.]. – М. : Мир, 1997. – Т. 1–2. – С. 192–193.
Bergey’s Manual of Systematic Bacteriology [Text] / Dept. of Microbiology and Molecular Genetics, Michigan State University. – USA, 2005. – Vol. 2, Part B. – P. 662–670.
Методические указания по лабораторной диагностике бруцеллеза : ветеринарное законодательство Республики Казахстан. – Астана, 2005. – 23 с.
