СҮТ ҚЫШҚЫЛДЫ БАКТЕРИЯЛАРДЫҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ ҚАСИЕТТЕРІН ЗЕРТТЕУ

СҮТ ҚЫШҚЫЛДЫ БАКТЕРИЯЛАРДЫҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ ҚАСИЕТТЕРІН ЗЕРТТЕУ

Авторы

  • Г.К. Алиева
  • А.Т. Елеусизова
  • Н.С. Кауменов
  • С.Б Тыштыкбаева
  • С.Г. Альменова

DOI:

https://doi.org/10.52578/2305-9397-2025-4-1-76-84

Ключевые слова:

сүт қышқылды бактериялар, биологиялық қасиеттер, морфология, ферментация, бактерия.

Аннотация

Бұл  мақалада сүт қышқылды бактериялардың биологиялық  қасиеттерін зерттеу нәтижелері көрсетілген.  Барлығы сүт қышқылды бактериялардың 26  штаммын зерттедік. Зерттеу барысында сүт қышқылды бактериялардың морфологиялық ерекшеліктерін, биологиялық , анимикробтық  қасиеттерін анықтадық. Жүргізілген зерттеулер нәтижесінде зерттелген сүт қышқылды бактериялардың  26 штаммның ішінде 6 штамм атап айтқанда: Lactobacillus casei (210),  Pediococcus acidilactici (29),  Lactobacillus curvatus (51), Lactobacillus brevis (140), Lactobacillus plantarum (135) , Pediococcus pentosaceus (183) биологиялық қасиеттерімен ерекшеленді. Өндірісте қолдану үшін сүт қышқылы бактерияларының белгілі бір қасиеттері болу керек. Сүт қышқылы бактерияларының штаммдары патогендік факторларға қатысты ферменттер шығармауы керек, мысалы, каталаза және т. б. Каталаза белсенділігіне  жүргізілген сапалы сынақ таңдалған сүт қышқылы бактерияларының каталаза белсенділігі жоқ екенін көрсетті. Сондай ақ Lactobacillus casei (210),  Pediococcus acidilactici (29),) Lactobacillus curvatus (51), Lactobacillus brevis (140) штаммдары   желатинді сұйылтпады және амилаза активтілігін көрсетпеді. Зерттелген барлық сүт қышқылы бактериялары көмірсуларды энергия ретінде пайдаланады, содан кейін сүт қышқылын түзеді, сонымен қатар зерттелген Lactobacillus plantarum (135)  штаммы мелибиоза, рафиноза және манитолды ашытпайтынын және аталған сүт қышқылды бактериялардың шартты патогенді бактериялардың өсуіне әсер ететіні анықталды.

 

Библиографические ссылки

Стоянова, Л.Г. Выделение и идентификация молочнокислых бактерий Lactococcus lactis subsp. lactis с антимикробным действием [Текст] / Л.Г. Стоянова // Известия ТСХА. – 2017. – Вып. 5. – DOI: 10.26897/0021-342X-2017-5-41-61.

Андреева, И.В. О штаммоспецифичности пробиотиков [Текст] / И.В. Андреева,

О.У. Стецюк // Клинич. микробиол. антимикроб. химиотер. – 2010. – № 12. – С. 253–254.

Дудикова, Г.Н. Консорциум молочнокислых бактерий и дрожжей для ржаной закваски с повышенными антагонистическими свойствами [Текст] / Г.Н. Дудикова, А.В. Чижаева // Техника и технология пищевых производств. – 2016. – Т. 41. – № 2. – С. 34–39. ISSN 2074-9414.

Onyeaka, H.N. Food Preservation and Safety of Natural Products [Text] / H.N. Onyeaka, O.F. Nwabor. – Academic Press, 2022. – ISBN 9780323857000; eBook ISBN 9780323857017.

Misganaw, W. Isolation and Identification of Lactic Acid Bacteria from Raw Cow Milk [Text] / W. Misganaw, W. Teketay // Int. J. Adv. Res. Biol. Sci. – 2016. – № 3 (8). – P. 44–49.

Chikindas, M.L. Probiotics and Antimicrobial Peptides: The Creatures and Substances’ Future in the Twenty-First Century: An Opinion Letter [Text] / M.L. Chikindas // Probiotics & Antimicrobial Proteins. – 2014. – Vol. 6. – P. 69–72.

7 Daba, H. Detection of bacteriocin-producing lactic acid bacteria from milk in various farms in north-east Algeria by a new procedure [Text] / H. Daba, S. Saidi // Agronomy Research. – 2015. – Vol. 13. – No. 4. – P. 907–918.

Золотарева, М.С. Продукты переработки сыворотки в молочном производстве [Текст] / М.С. Золотарева // Молочная промышленность. – 2014. – № 2 (173). – С. 24–26.

Stoyanova, L.G. Antimicrobial metabolites of lactic acid bacteria: diversity and properties (review) [Text] / L.G. Stoyanova, Ye.A. Ustyugova, A.I. Netrusov // Applied Biochemistry and Microbiology. – 2012. – Vol. 48. – No. 3. – P. 259–275.

Волкова, Г.С. Создание многоштаммового бактериального консорциума для технологии пробиотических препаратов кормового назначения [Текст] / Г.С. Волкова, Е.М. Серба // Техника и технология пищевых производств. – 2021. – № 2. – С. 260–269. DOI: 10.21603/2074-9414-2021-2-260-269.

Иркитова, А.Н. Оптимизация метода определения антагонистической активности пробиотических бактерий [Текст] / А.Н. Иркитова, Е.С. Яценко // Технологии пищевой и перерабатывающей промышленности АПК – продукты здорового питания. – 2017. – Т. 5 (19). – С. 113–117.

Глушанова, Н.А. Исследование ауто-, изо- и гомоантагонизма пробиотических штаммов лактобацилл [Текст] / Н.А. Глушанова [и др.] // Бюллетень Восточно-Сибирского научного центра CO РАМН. – 2005. – Т. 44. – № 6. – С. 138–142.

CLSI. Methods for Dilution Antimicrobial Susceptibility Tests for Bacteria That Grow Aerobically; Approved Standard – Tenth Edition. CLSI document M07-A10. – Wayne, PA: Clinical and Laboratory Standards Institute, 2015.

Губанов, Р.С. Современные тенденции развития производства молока и его реализации в России и за рубежом [Текст] / Р.С. Губанов // Экономика сельского хозяйства России. – 2015. – № 1. – С. 64–71.

Андреева, Н.Л. Новые биологически активные вещества в ветеринарии [Текст] /

Н.Л. Андреева, В.Д. Соколов // АВУ. – 2012. – № 5 (97). – С. 23–24.

Bartkiene, E. Lactic acid bacteria isolation from spontaneous sourdough and their characterization including antimicrobial and antifungal properties evaluation [Text] / E. Bartkiene, V. Lele, M. Ruzauskas, J.D. Konrad, V. Starkute [et al.] // Microorganisms. – 2020. – № 8 (64). –

P. 2–20. doi:10.3390/microorganisms8010064.

ГОСТ 10444.11-89. Продукты пищевые. Методы определения молочнокислых микроорганизмов. – М.: Изд-во стандартов, 1989.

Methods for Dilution Antimicrobial Susceptibility Tests for Bacteria that Grow Aerobically: M07-A10. Approved Standard, 10th ed. – Wayne, PA: CLSI, 2015. – ISBN 978-1-56238-987-1.

NCCLS. Методы для дилютационного теста на антимикробную восприимчивость для бактерий, которые растут аэробно [Текст]. – 6-е изд. – Уэйн, Пенсильвания: NCCLS, 2003. – Стандарт М7-A6.

МУ 2.3.2.2789-10. Методические указания по санитарно-эпидемиологической оцеке безопасности и функционального потенциала пробиотических микроорганизмов, используемых для производства пищевых продуктов. – М.: Роспотребнадзор, 2010.

Опубликован

2025-12-17

Как цитировать

[1]
Г. Алиева, А. Елеусизова, Н. Кауменов, С. Тыштыкбаева, и С. Альменова, «СҮТ ҚЫШҚЫЛДЫ БАКТЕРИЯЛАРДЫҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ ҚАСИЕТТЕРІН ЗЕРТТЕУ: СҮТ ҚЫШҚЫЛДЫ БАКТЕРИЯЛАРДЫҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ ҚАСИЕТТЕРІН ЗЕРТТЕУ», gbj, т. 1, вып. 4(81), сс. 76–84, дек. 2025.

Выпуск

Раздел

Ветеринарные Науки