THERMOPSIS TURKESTANICA GAND ДӘРІЛІК ӨСІМДІГІНІҢ АНАТОМИЯЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫ
DOI:
https://doi.org/10.52578/2305-%209397-%202025-4-%203-%2053-%2061Ключевые слова:
анатомия, морфология, Thermopsis turkestanica, лекарственное растение, тканиАннотация
Бұл мақалада дәрілік өсімдік Thermopsis turkestanicaGand. (бұршақ тұқымдасына жататын)
анатомиялық құрылысы кешенді түрде зерттелді. Зерттеу материалы ретінде Қазақстанның
Шымкент қаласы маңынан жиналған үлгілер алынды. Тамыр, сабақ, жапырақ және гүлдің
анатомиялық ерекшеліктері микротомия және гематоксилин мен эозин бояғыштарын қолдана
отырып, жарық микроскопиясында қаралды. Тамырда көпқабатты эпидерма мен жақсы дамыған
өткізгіш жүйе анықталды; сабақта берік механикалық ұлпалар мен дамыған өткізгіш аймақ бар.
Жапырақ екі қабатты эпидерма мен жетілген фотосинтетикалық ұлпаларға ие. Гүл жақсы
қалыптасқан көбею тіндерін қамтиды, бұл жоғары жемісті білдіреді. Анатомиялық ерекшеліктер
өсімдіктің құрғақшылыққа бейімделгенін көрсетеді. Алынған мәліметтер T. turkestanica
физиологиясы мен экологиялық тұрақтылығын түсінуге, сондай-ақ фармакологиялық және
фитогенетикалық зерттеулерге негіз болуға ықпал етеді. Зерттеу қазіргі заманғы әдістер мен құрал-жабдықтарды қолдану арқылы жүргізілді.Анатомиялық талдау өсімдіктің сапасын бақылау және
стандарттау үшін маңызды. Сонымен қатар, бұл жұмыс ботаника және экология салаларында жаңа
зерттеу бағыттарын ашуға септігін тигізеді. Жалпы, зерттеу Thermopsis turkestanica өсімдігінің
құрылымдық және функционалдық ерекшеліктерін жан -жақты ашып, оның экологиялық және
биологиялық мәнін арттырды.
Библиографические ссылки
Ahmad, S. Anatomical studies of Thermopsis species and their medicinal value [Text] / S. Ahmad [and etc.] //. Journal of Medicinal Plants Research. -2018.-12(6).- P. 200–210. https://doi.org/10.5897/JMPR2018.6496
Bekturov, E. A. Morphological characteristics of the plant Thermopsis turkestanica in the flora of Central Asia [Text] / E. A. Bekturov [and etc.] //.Central Asian Botanical Journal. -2017. -5(3).- P. 45–53.
Chen, H. Phytochemical and anatomical analysis of medicinal plants of the legume family [Text] / H. Chen [and etc.] // Phytochemistry Reviews. -2019. -18(2). - P. 315–330. https://doi.org/10.1007/s11101-018-9563-x
Zhumagulova, K. Z. Ecological adaptation of Thermopsis species in the arid regions of Kazakhstan [Text] / K. Z. Zhumagulova [and etc.] //. Ecology and Environment. -2020. -15(4).- P. 142–150.
El-Said, M. I. Anatomical and histological studies on medicinal legumes [Text] / M. I. El-Said [and etc.] // International Journal of Botany. -2016. - 12(1).- P. 20–31. https://doi.org/10.3923/ijb.2016.20.31
Ghani, S. H. Anatomical adaptations of xerophytic plants: a review [Text] / S. H. Ghani, [and etc.] // Plant Physiology and Biochemistry. -2021.- 158.- P. 131–143. https://doi.org/10.1016/j.plaphy.2020.11.010
Gupta, A. Morphological diversity of medicinal legumes [Text] / A. Gupta [and etc.] // Indian Journal of Plant Sciences. -2017. - 6(2). - P.101–115.
Ilkhamov, A. A. Histological studies of the roots and stems of Thermopsis turkestanica [Text] / A. A. Ilkhamov [and etc.] //. Journal of Central Asian Biology. -2019.-7(1).- P.85–92.
Kambarova, A. Anatomical studies of some leguminous plants in Kazakhstan [Text] / A. Kambarova [and etc.] // Kazakhstan Journal of Botany. -2018.- 4(2).- P. 56–64.
Li, Z. Phytochemical composition and medicinal uses of Thermopsis species [Text] / Z. Li [and etc.] // Journal of Ethnopharmacology/ - 2020.- P. 250. https://doi.org/10.1016/j.jep.2019.112451
Mamedov, T. A. Ecological and anatomical features of medicinal plants in Central Asia [Text] / T. A. Mamedov [and etc.] // Asian Journal of Plant Science.-2017.- 16(5).-P. 243–255.
Nasim, M. Anatomical adaptations of plants growing under drought conditions [Text] / M. Nasim [and etc.] // Journal of Plant Biology. -2019.- 62(3).-P. 157–168.
Petrova, N. Morphological and anatomical studies of leguminous plants[Text] / N. Petrova [and etc.] // Botanical Journal.-2021.- 103(4).-P. 391–402.
Sabirova, A. Medicinal plants of Kazakhstan: phytochemical and anatomical studies [Text] / A. Sabirova [and etc.] // Central Asian Pharmaceutical Journal. -2018.-12(1).-P. 18–27.
Zhang, L. The role of plant anatomy in pharmaceutical research [Text] / L. Zhang [and etc.] // Pharmaceutical Botany. -2022.- 24(1).-P. 45–60.
Jiao, P.P. Complete chloroplast genome sequence of Thermopsis turkestanica Gand [Text] /P.P. Jiao [and etc.] // Pharmaceutical Botany. -2021.-P. 335-336.
Бахыт, А. Thermopsis Turkestanica Gand метаболиттерін және олардын антиоксиданттық белсенділігін зерттеу [Текст] / А. Бахыт [және т.б.] //. Фармация Казахстана. -2024.- 354-362 б.
Бахыт, А. THERMOPSIS TURKESTANICA GAND [Текст] / А. Бахыт // ХІІІ Халықаралық ғылыми конференцияда баяндамасы, Фармация Казахстана.-2024.-3 б.
Yang, R. Comprehensive analysis of the complete chloroplast genome of the cultivated soapberry and phylogenetic relationships of Sapindaceae [Text] / R.Yang [and etc.] // Ecology and Environment. -2025. –Vol. 228.-Р. 120952
Шалпыков, К.Т. Биологиялық ресурстар [Текст] / К.Т. Шалпыков [және т.б.] // Ыстық-Көл.-2020.-224 б.
